ฟุตบอล เป็นการแข่งขันเกมกีฬาที่มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน ฟุตบอลในปัจจุบันเกิดขึ้นในประเทศอังกฤษในช่วงกลางศตวรรษที่ 19 แต่มันมีเกมที่คล้ายกันถูกเล่นมาก่อนหน้านี้ และเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์ฟุตบอล ตัวอย่างแรกที่รู้จักกันดีของเกมของประเภททีมที่เล่นกับลูกบอล ซึ่งทำมาหินโดยเกิดขึ้นในวัฒนธรรมเมโสอเมริกาเก่าที่มีอายุกว่า 3,000 ปีมาแล้ว ลูกบอลจะเป็นสัญลักษณ์ของดวงอาทิตย์ และกัปตันทีมที่แพ้จะต้องเสียสละชีวิตตนเองให้กับพระเจ้า เกมบอลเริ่มพัฒนาจนกลายเป็นที่แพร่หลายในประเทศจีนช่วงศตวรรษที่ 3 และ 2 ภายใต้ชื่อ Cuju Cuju เป็นการเล่นกับลูกบอลทรงกลมบนพื้นที่สนามสี่เหลี่ยม หลังจากนั้นก็เริ่มส่งต่อแผ่อิทธิพลไปยังประเทศญี่ปุ่น

ในหลายประเทศส่วนใหญ่ของโลกคำว่า ฟุตบอล หมายถึง ‘หมากรุกบนสนามสีเขียว’ ซึ่งเป็นกีฬาที่ใหญ่ที่สุดในโลกที่เล่นกันบนสนามหญ้าสีเขียว อย่างไรก็ตามในสหรัฐอเมริกาและแคนาดาเริ่มใช้คำว่า ‘ซอคเกอร์’ เพื่อให้มีความแตกต่างจากอเมริกันฟุตบอล บางครั้งชื่อทางการที่ใช้กันมากก็คือเกมฟุตบอล แต่ในการพูดที่ได้รับความนิยมมันเป็นได้ทั้ง ฟุตบอล หรือ ซอคเกอร์

เกมบอลเริ่มมีความหลากหลายมากขึ้น จนกลายเป็นกีฬาที่ชื่นชอบของชาวกรีกโบราณ พวกเขาเล่นกับลูกบอลที่ทำจากเศษหนังที่เต็มไปด้วยผม (หลักฐานของลูกบอลที่เริ่มบรรจุด้วยอากาศเริ่มต้นในศตวรรษที่ 7) น่าเสียดายที่ในสมัยกรุงโรมโบราณเกมประเภทนี้ ไม่ได้ถือเป็นความบันเทิงหลักที่จะเล่นกันบนสนามขนาดใหญ่ เพราะมันจะนำไปใช้ในการออกกำลังกายในกองทัพ ในที่สุดเมื่อวัฒนธรรมของชาวกรีกเริ่มแพร่ขยายไปทั่วทวีปยุโรป หมู่เกาะอังกฤษเองก็ได้รับกีฬาของพวกเขามาด้วยเช่นกัน พวกเขารับความหลากหลายทางด้านวัฒนธรรมเหล่านี้เข้ามา เพื่อพัฒนาและปรับใช้ในสังคมของพวกเขาเอง

สโมสรฟุตบอลแห่งแรก

สโมสรฟุตบอลมีมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 15 แต่ไม่ได้มีเปิดตัวอย่างเป็นทางการ ดังนั้นจึงยากที่จะตัดสินใจว่าสโมสรฟุตบอลแห่งแรกคือที่ไหน นักประวัติศาสตร์บางคนชี้ว่าสโมสร Foot-Ball Club ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1824 ในเอดินเบอระ สโมสรเหล่านี้มักถูกสร้างขึ้นโดยนักเรียนจากที่ต่างๆ สำหรับสโมสรที่เก่าแก่ที่สุดในหมู่สโมสรฟุตบอลอาชีพคือสโมสร Notts County ของประเทศอังกฤษ ซึ่งก่อตั้งขึ้นในปี 1862 และยังคงอยู่มนจนถึงในปัจจุบันนี้

ปัจจัยในการก่อตั้งทีมมีอยู่หลายอย่าง ส่วนใหญ่มักเริ่มมาจากกลุ่มผู้คนที่รวมตัวกันในโรงงาน ในร้านเหล่า หรือแม้แต่ในโบสถ์เองก็ตาม ทีมฟุตบอลเหล่านี้มักถูกจัดตั้งขึ้นในเมืองใหญ่ ในขณะที่ทางรถไฟสายใหม่สามารถพาพวกเขาเดินทางไปยังเมืองอื่นได้อย่างทั่วถึง ในยุคเริ่มต้นฟุตบอลถูกควบคุมโดยทีมโรงเรียนของรัฐ แต่ต่อมาทีมที่ประกอบด้วยคนงานเริ่มสร้างความเปลี่ยนแปลงขึ้น เมื่อบางสโมสรยินดีที่จะจ่ายค่าตัวให้กับผู้เล่นที่ดีที่สุดให้เข้าร่วมทีม นี่เป็นจุดเริ่มต้นของการเปลี่ยนแปลงในระยะยาว จนพัฒนาไปสู่เกมระดับมืออาชีพ

แรงจูงใจที่อยู่เบื้องหลังในการซื้อตัวผู้เล่นนี้ ไม่เพียงแต่ต้องการให้เขาสามารถพาทีมชนะเท่านั้น ในปี ค.ศ. 1880 ความสนใจในเกมฟุตบอลได้ก้าวไปสู่อีกระดับ เมื่อเริ่มมีการออกจำหน่ายตั๋วสำหรับเข้าชมการแข่งขัน ในที่สุดในปี 1885 ฟุตบอลอาชีพก็กลายเป็นที่ยอมรับอย่างแพร่หลาย ในอีกสามปีต่อมาฟุตบอลลีกได้ก่อตั้งขึ้นอย่างเป็นทางการ ในช่วงฤดูกาลแรกมีเพียง 12 สโมสรเข้าร่วมลีก แต่อีกไม่นานก็เริ่มมีผู้คนสนใจมากขึ้น จึงนำไปสูงการแข่งขันที่ขยายไปสู่อีกหลายดิวิชั่น

การแข่งขันครั้งแรก

Football Association Challenge Cup (FA Cup) เป็นการแข่งขันสำคัญครั้งแรกที่จัดขึ้นในปี 1871 เป็นการแข่งขันระหว่างสองทีมชาติ ได้แก่ อังกฤษ – สกอตแลนด์ ผลคะแนนสิ้นสุดที่ 0 – 0 ด้วยจำนวนผู้จำมากกว่า 4,000 คนที่สนาม Hamilton Crescent สิบสองปีต่อมาในปี ค.ศ. 1883 การแข่งขันระดับนานาชาติครั้งแรกถูกจัดขึ้น ประกอบด้วยสี่ทีมชาติ ได้แก่ อังกฤษ ไอร์แลนด์ สกอตแลนด์ และเวลส์ ฟุตบอลกลายเป็นปรากฏการณ์ที่ถูกพูดถึงอย่างยาวนานของอังกฤษ มันค่อยๆ แพร่กระจายไปยังประเทศอื่นๆ ในยุโรป เกมแรกที่ถูกจัดขึ้นนอกทวีปยุโรปครั้งแรก เกิดขึ้นในประเทศอาร์เจนตินาในปี ค.ศ. 1867 แต่เป็นการแข่งของชนชั้นแรงงานชาวอังกฤษไม่ใช่ชาวอาร์เจนติน่า

Fédération Internationale de Football Association (FIFA) ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ.1904 และมีการลงนามโดยผู้แทนจากประเทศต่างๆ ได้แก่ ประเทศฝรั่งเศส เบลเยียม เดนมาร์ก เนเธอร์แลนด์ สเปน สวีเดน และสวิตเซอร์แลนด์ อังกฤษกับประเทศที่ในเครืออื่นๆ ไม่ได้เข้าร่วม FIFA ตั้งแต่เริ่มแรกเริ่ม อย่างไรก็ตามพวกเขาก็ตามเข้ามาร่วมในสมาคมในภายหลัง แต่ไม่ได้เข้าร่วมในการแข่งขันฟุตบอลโลกจนถึงปี 1950 แม้ว่าลีกภายในประเทศจะเริ่มเกิดขึ้นแล้วในหลายประเทศ อย่างแรกคือดังที่ได้กล่าวไปแล้วว่าลีกฟุตบอลอังกฤษ ซึ่งก่อตั้งขึ้นในปี 1888 ลีกจะขยายตามดิวิชั่นมากน้อยขึ้นอยู่กับประสิทธิภาพของทีม

ในปี 1908 ฟุตบอลกลายเป็นกีฬาอย่างเป็นทางการในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิก จนกระทั่งการแข่งขัน FIFA World Cup ครั้งแรกในปี 1930 การแข่งขันฟุตบอลโอลิมปิกเกมส์ ถูกจัดอันดับให้เป็นกีฬามีชื่อเสียงที่สุดในระดับประเทศ จนกระทั่งฟุตบอลประเภทหญิงถูกเพิ่มเข้ามาในปี 1996 นอกจากนี้ผู้เล่นผิวสีเริ่มเข้ามามีบทบาทมากขึ้นในวงการฟุตบอล หลังจากที่ผู้เล่นผิวขาวเป็นที่โดดเด่นมาเป็นเวลานาน ในเกมฟุตบอลผู้เล่นผิวสีเริ่มเป็นที่พูดถึงอย่างรวดเร็ว เมื่อเทียบกับกีฬาอีกชนิดที่ค่อนข้างนิยมไม่แพ้กันอย่างเทนนิส ในประเทศอังกฤษ แอนดรูว์ วัตสัน เป็นที่รู้จักกันดีว่าเป็นผู้เล่นผิวดำคนแรกของสโมสรสกอตในยุค 1880 จนในที่สุดผู้เล่นผิวสีก็กลายเป็นที่ยอมรับและมีจำนวนมากขึ้น